استفاده از «كلان داده» براي ايجاد تحولي عظيم در آموزش

استفاده از «كلان داده» براي ايجاد تحولي عظيم در آموزش

كلان داده (Big Data) عبارتي است كه براي اشاره به مجموعه‌هاي داده‌اي حجيم استفاده مي‌شود، داده‌هاي انبوه كه نمي‌توان آنها را با پايگاههاي داده سنتي و معمولي مديريت كرد. اين عبارت اولين بار در “سيليكون ولي ”، مهد فناوري پيشرفته، در كاليفرنيا ساخته شد. آيا مي‌توان از اين مفهوم براي ايجاد تحول در آموزش هم استفاده كرد؟ در اين گزارش «جهان دانش» كاربرد اين مفهوم دنياي اطلاعات در شيوه‌هاي آموزشي بررسي مي‌شود.

استفاده از «كلان داده» چه فايده‌اي براي بهبود كار استاد دارد؟ كنت كوكي ير، روزنامه‌نگار آمريكايي و سردبير مجله “اكونوميست ”از پنج سال پيش روي اين مفهوم كار مي‌كند. وي سال گذشته ميلادي با ويكتور ماير شونبرگ، كتابي منتشر كرده و در آن نشان داده است كه مي‌توان از زيرساختهاي «كلان داده» در آموزش هم استفاده كرد. مجموعه‌هاي بزرگ، وسيع، پيچيده و متنوع اطلاعاتي كه روي تلفنهاي همراه و كامپيوترهايمان ضبط مي‌كنيم، در واقع نمونه‌اي از«كلان داده» است. ... وي مي‌گويد: «در كلاسهاي درس آنلاين كه به درسهاي باز و انبوه آنلاين معروف هستند، استادها مي‌توانند ببينند كه دانشجوها چه هنگام درسهاي آنها را نگاه مي‌كنند و چه موقع نگاه نمي‌كنند يا باز مي‌گردند و درسهاي قبلي را دوباره نگاه مي‌كنند. يكي از استادان دانشگاه استنفورد متوجه شدكه همه دانشجوها حدود درس هفتم يا هشتم متوقف مي‌شوند و سراغ درس سوم مي‌روند». وي مي‌افزايد: «با “كلان داده ”استاد دو چيز را متوجه مي‌شود: يكي اين‌كه مي‌فهمد دانش آموزانش نياز به آمادگي بيشتري دارند. ديگر اين‌كه مي‌فهمد بايد شيوه تدريسش در يك موضوع خاص را بهبود بخشد زيرا دانشجويان در آن موضوع مشكل دارند ...». 

آموزش منطبق با نيازهاي دانشجو در دانشگاه ايالتي آريزونا -دانشجويان دانشگاه ايالتي آريزونا، مي‌توانند در كلاسهاي درس ديجيتال مطالب درسي را بياموزند. در اين دانشگاه، با استفاده از يك نرم افزار كامپيوتري، الگوي يادگيري دانشجويان تجزيه و تحليل مي‌شود و سپس دانشجو مي‌تواند از آموزش خصوصي مطابق با نيازهايش بهره گيرد. به اين ترتيب دانشجو براي پيشرفت تنها به اميد استاد نيست. اين نرم افزار اطلاعات و داده‌هاي مربوط به دانشجو را جمع‌آوري مي‌كند. اطلاعاتي نظير مهارتهايش در يادگيري، نقاط قوت و ضعف، و حتي ترديدهايش در حركت موشواره زماني كه تمرينها را حل مي‌كند. 

الگوريتم‌هاي تطبيقي كه دانشمندان طراحي كرده‌اند آمار را با داده‌هايي كه از دهها هزار دانشجوي ديگر به دست آمده است مقايسه مي‌كند. از اين مقايسه‌ها الگوهايي به دست مي‌ايد و نرم افزار درمي‌يابد كه براي هر دانشجو كدام محتوا مفيد است و مواد درسي را به فراخور دانشجو تغيير مي‌دهد. با اين فناوري جديد، روش آموزش نيز مي‌تواند به تناسب حال دانشجو تغيير كند، ...يكي از مزيتهاي اين وضعيت براي استادان اين است كه نرم افزار به‌طور خودكار به دانشجوها نمره مي‌دهد. 

ايرين بلوم، استاد رياضيات دانشگاه ايالتي آريزونا مي‌گويد: «اين شيوه آموزش شخصي است، با نيازهاي دانشجو منطبق است. از اين‌رو ممكن است يك دانشجو موضوع خاصي را بسيار سريع ياد بگيرد، در حالي كه دانشجوي ديگري نياز به‌كار بيشتر دارد و سيستم مي‌تواند خود را با هر دو دانشجو تطبيق دهد». مديران دانشگاه ايالتي آريزونا به‌دنبال راههايي هستند كه دانشجوها را در يادگيري رياضيات دانشگاهي هدايت كند. اين درس بيش از هر درس ديگري باعث مي‌شود دانشجويان تحصيل را رها كنند.... تربيت متخصصان كار با «كلان داده» در چين -هفت دانشگاه چين اينك دوره‌هايي براي تربيت «دانشگر داده» تعريف كرده‌اند. منظور از «دانشگر داده» كسي است كه بداند چگونه با «كلان داده» (داده‌هاي انبوه) كار كند. ...وزارت آموزش چين با شركت بزرگ فناوري اطلاعات “آي بي‌ام ”قراردادي امضا كرده است تا به كمك اين شركت در چندين دانشگاه، دانشكده‌هاي آناليز “كلان داده ”به وجود بيايد. قرار است تا پايان سال جاري ميلادي، ۴۰ هزار آناليست داده براي تحليل داده‌هاي مربوط به مديريت مالي، پيش‌بيني هوا، و مديريت خطرات تربيت شوند. دانشگاه “ژيائوتانگ ”در پكن يكي از قديمي‌ترين دانشگاههاي فناوري اطلاعات در چين است و از ماه سپتامبر تا‌كنون يكي از هفت دانشگاه نمونه‌اي است كه در آنها اولين دوره آموزش «كلان داده» آغاز شده است. در ماه ژوئن، اولين دوره دانشجويان رشته «كلان داده» از دنشگاه ژيائوتانگ فارغ‌التحصيل خواند شد. ...در چين، فرصتهاي شغلي براي تخصص آناليز «كلان داده» از هر زمان ديگر بيشتر است. بسياري از شركتهاي چيني به‌دنبال چنين كارشناساني هستند.».